گۆڕان نیوز – معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کردستان، با تشریح مهمترین چالشها و دستاوردهای حوزه بهداشت استان، بر ضرورت توسعه زیرساختهای سلامت، افزایش مشارکت خیرین و توجه جدی به پیشگیری از بیماریهای غیرواگیر تأکید کرد.
به گزارش گۆڕان نیوز، دکتر خالد رحمانی، در نشست خبری هفته سلامتط با اشاره به نیازهای گسترده مناطق کمبرخوردار استان اظهار داشت که برخی نقاط حاشیهای مانند نایسر سنندج به مراکز جامع خدمات سلامت مجهز و گسترده نیاز دارند تا مردم برای دریافت خدمات اولیهای همچون آزمایش، مراقبتهای درمانی و خدمات پیشگیرانه مجبور به مراجعه به مرکز شهر نباشند.
رحمانی افزود: توسعه زیرساختهای سلامت در مناطقی همچون نایسر، آساوله، سقز و مریوان از اولویتهای جدی دانشگاه علوم پزشکی است و در این مسیر علاوه بر حمایتهای دولتی، حضور خیرین میتواند بسیار راهگشا باشد.
به گفته وی، مکاتبات لازم برای بازگرداندن زمینهای دارای کاربری سلامت به مجموعه نظام بهداشتی انجام شده و انتظار میرود خیرین نیز برای تأمین زمین و احداث مراکز درمانی و بهداشتی وارد میدان شوند.
وی همچنین با اشاره به کمبود امکانات در حوزه نگهداری و بازسازی مراکز بهداشتی استان گفت: در حال حاضر حدود ۸۰۰ واحد ساختمانی در مجموعه بهداشت دانشگاه علوم پزشکی کردستان وجود دارد که اعتبار اختصاص یافته برای نگهداری و عمران آنها بسیار محدود است.
فعالیت ۱۵۲ مرکز جامع خدمات سلامت
رحمانی اعلام کرد برای تعمیر و تجهیز خانههای بهداشت استان دستکم ۷۰۰ میلیارد تومان اعتبار نیاز است و بدون کمک خیرین و حمایتهای ویژه، تأمین این هزینهها دشوار خواهد بود.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کردستان با تأکید بر اهمیت شفافیت در حوزه سلامت بیان کرد: اکنون بیش از ۱۵۲ مرکز جامع خدمات سلامت و ۶۳۴ خانه بهداشت روستایی در ۱۰ شهرستان استان به مردم خدمات ارائه میدهند. او اضافه کرد که گسترش خدمات بهداشتی در مناطق روستایی و کمبرخوردار یکی از مهمترین سیاستهای مجموعه بهداشت استان است.
رحمانی در ادامه به اجرای طرح پزشک خانواده شهری اشاره کرد و گفت: برنامهریزی شده است که این طرح بهصورت پایلوت از شهریورماه در شهرستان کامیاران آغاز شود. به گفته او، در صورت اجرای کامل این برنامه در کشور، مردم ابتدا به مراکز بهداشتی مراجعه خواهند کرد و در صورت نیاز، از سوی پزشک خانواده به سطوح تخصصی و فوق تخصصی ارجاع داده میشوند؛ اقدامی که میتواند ضمن کاهش هزینههای درمان، موجب ساماندهی مراجعات و ارتقای عدالت در سلامت شود.
وی همچنین از حضور حدود ۵۰۰ دانشجوی بینالملل در دانشگاه علوم پزشکی کردستان خبر داد و این موضوع را نشاندهنده ظرفیت علمی و آموزشی دانشگاه دانست.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کردستان در بخش دیگری از سخنان خود به عملکرد حوزه بهداشت در سال گذشته پرداخت و اظهار کرد: طی سال گذشته بیش از چهار میلیارد تومان آزمایش رایگان برای حدود ۲۶۰ هزار مراجعهکننده انجام شده است.
او همچنین گفت بیش از دو میلیون تست مختلف در قالب نظام مراقبتی و پایش سلامت در استان انجام شده که نقش مهمی در کنترل بیماریها و ارتقای سلامت عمومی داشته است.
رحمانی با اشاره به گستردگی خدمات حوزه بهداشت افزود: فعالیتهای این مجموعه تنها به سلامت جسم محدود نیست، بلکه ابعاد سلامت روانی، اجتماعی و حتی معنوی را نیز در بر میگیرد.
هیچ کمبودی در زمینه واکسن نداریم
او توضیح داد که تمامی کارگاهها و صنایع استان تحت نظارت کارشناسان بهداشت محیط قرار دارند و در واحدهای صنعتی با بیش از ۵۰ کارگر، کارشناسان بهداشت حرفهای مستقر هستند تا علاوه بر انجام معاینات دورهای، آموزشهای لازم را به کارکنان ارائه دهند.
وی ادامه داد: حتی در دوران جنگ تحمیلی اخیر نیز خدمات بهداشتی در استان بدون وقفه ادامه داشته و هیچ کمبودی در زمینه واکسن گزارش نشده است.
همچنین واکسیناسیون کودکان بدون تأخیر انجام شده و در همین مدت بیش از ۱۰ هزار مورد بازرسی از مراکز تهیه و توزیع مواد غذایی صورت گرفته که در نتیجه آن بیش از هشت تن مواد غذایی ناسالم معدوم شده است.
رحمانی با اشاره به اهمیت سلامت روان در جامعه گفت: در بسیاری از مراکز بهداشت شهری، روانشناسان بالینی حضور دارند و شهروندان میتوانند از خدمات مشاوره و سلامت روان بهرهمند شوند. وی همچنین توسعه ورزش و فعالیت بدنی را از مهمترین راهکارهای ارتقای سلامت عمومی دانست و از تولید پادکستهای آموزشی برای افزایش سواد سلامت بهویژه در میان زنان خبر داد.
او نقش رسانهها را در ارتقای سلامت جامعه بسیار مهم توصیف کرد و گفت: رسانهها همکاران اصلی حوزه سلامت هستند و میتوانند در فرهنگسازی، آموزش و ترویج سبک زندگی سالم نقشی تعیینکننده داشته باشند.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کردستان در ادامه به وضعیت شاخصهای سلامت استان اشاره کرد و گفت: خوشبختانه بسیاری از شاخصهای بهداشتی کردستان در شرایط مطلوبی قرار دارد. به گفته وی، میزان مرگ مادران باردار در کشور ۱۸ مورد به ازای هر ۱۰۰ هزار تولد زنده است، در حالی که این شاخص در کردستان به ۱۰ مورد رسیده است. همچنین میزان مرگ نوزادان و کودکان نیز در استان پایینتر از میانگین کشوری است که نشاندهنده عملکرد مناسب شبکه بهداشت و درمان استان است.
رحمانی در بخش دیگری از سخنانش به تغییر الگوی بیماریها در جامعه اشاره کرد و اظهار داشت: در گذشته بیماریهای عفونی مهمترین عامل مرگومیر بودند، اما امروز بیماریهای غیرواگیر مانند بیماریهای قلبی و عروقی، سرطانها، دیابت و بیماریهای مزمن تنفسی بیش از ۷۰ درصد بار بیماریها را تشکیل میدهند.
روند رو به رشد سالمندی در کردستان
وی همچنین از روند رو به رشد سالمندی در استان خبر داد و گفت: سهم سالمندان از جمعیت استان که در گذشته حدود چهار درصد بود، اکنون به نزدیک ۱۲ درصد رسیده و پیشبینی میشود در سالهای آینده به حدود ۲۰ درصد افزایش یابد. به گفته او، این روند لزوم توجه بیشتر به خدمات سلامت سالمندان و مناسبسازی فضاهای شهری را دوچندان میکند.
رحمانی با اشاره به وضعیت بیماریهای مزمن در استان افزود: حدود ۳۵ درصد جمعیت بالای ۳۰ سال در کردستان به فشار خون بالا مبتلا هستند و نزدیک به ۱۲ درصد نیز با بیماری دیابت زندگی میکنند. او هشدار داد که افزایش این آمارها نشاندهنده ضرورت اصلاح سبک زندگی، تغذیه سالم و توجه بیشتر به پیشگیری است.
وی ادامه داد: حدود ۶۰ درصد مردم دچار اضافه وزن یا چاقی هستند و میزان مصرف نمک در کشور نیز حدود ۱۱ گرم در روز است؛ در حالی که سازمان جهانی بهداشت مصرف روزانه پنج گرم نمک را توصیه میکند. به اعتقاد رحمانی، کمتحرکی، تغذیه ناسالم و استرس از مهمترین عوامل گسترش بیماریهای غیرواگیر به شمار میروند.
او تأکید کرد که انجام حداقل ۱۵۰ دقیقه فعالیت بدنی در هفته میتواند تأثیر قابلتوجهی در پیشگیری از بیماریهای مزمن داشته باشد و رسانهها باید در فرهنگسازی این موضوع نقش فعالی ایفا کنند.
رحمانی همچنین به آمار بالای تلفات ناشی از تصادفات اشاره کرد و گفت: سالانه حدود ۱۹ هزار نفر در کشور بر اثر حوادث رانندگی جان خود را از دست میدهند و سهم استان کردستان از این آمار بین ۳۵۰ تا ۴۰۰ نفر در سال است. وی خاطرنشان کرد که بیشتر قربانیان تصادفات را جوانان و افراد در سنین مولد تشکیل میدهند؛ موضوعی که خسارتهای اجتماعی و اقتصادی سنگینی به همراه دارد.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کردستان در پایان از مردم خواست برای بهرهمندی از خدمات پیشگیرانه به مراکز جامع سلامت مراجعه کنند و گفت: خدماتی همچون کنترل فشار خون، غربالگری دیابت، مشاوره تغذیه و خدمات سلامت روان در این مراکز با کمترین هزینه و در بسیاری موارد بهصورت رایگان ارائه میشود؛ خدماتی که میتواند نقش مهمی در پیشگیری از بیماریها و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان داشته باشد.